- Co dokładnie się zmienia w eksporcie do Turcji?
- Eksport Turcja – jakie produkty są objęte nowymi wymogami?
- Jaka jest skala wyzwania dla polskich producentów?
Od 1 stycznia 2026 r. Turcja zmienia zasady dopuszczania do importu wybranych produktów pochodzenia zwierzęcego. Zgodnie z informacją przekazaną przez Zagraniczne Biuro Handlowe PAIH w Stambule, brak wpisu do tureckiego systemu TROIS (Approved Establishment System of the Republic of Türkiye) ma w praktyce oznaczać zamknięcie dostępu do rynku tureckiego dla objętych zmianą produktów.
Co dokładnie się zmienia w eksporcie do Turcji?
Kluczowa różnica polega na tym, że sama obecność zakładu produkcyjnego w unijnym systemie TRACES NT nie będzie traktowana jako wystarczająca podstawa do eksportu do Turcji dla wskazanych kategorii towarów. Wymagany będzie wpis zakładu do TROIS, czyli na turecką listę zatwierdzonych zakładów prowadzoną przez Ministerstwo Rolnictwa i Leśnictwa Republiki Turcji. W praktyce oznacza to, że nawet zakłady od lat eksportujące do krajów trzecich, posiadające pełną dokumentację unijną i certyfikaty weterynaryjne, będą musiały przejść odrębną, turecką procedurę zatwierdzającą. Proces ten obejmuje szczegółowe formularze dotyczące infrastruktury, procedur sanitarnych, systemów kontroli jakości oraz – w niektórych przypadkach – audyt na miejscu prowadzony przez tureckich inspektorów.
Eksport Turcja – jakie produkty są objęte nowymi wymogami?
Nowe wymagania będą dotyczyć przede wszystkim kategorii produktów pochodzenia zwierzęcego, takich jak m.in.:
• produkty mleczne (np. masło, sery, mleko w proszku),
• produkty rybołówstwa / akwakultury,
• żelatyna i kolagen,
• oraz inne produkty objęte weterynaryjną kontrolą w imporcie.
Według statystyk wartość polskiego eksportu do Turcji towarów z grup objętych nową regulacją przekroczyła w 2024 roku 4,2 mln USD. Największą wartość miały albuminy i ich pochodne (1,8 mln USD), a także masło i inne tłuszcze mleczne (1,5 mln USD). Warto wspomnieć, że potencjał jest znacznie wyższy, bowiem Polska jest europejską potęgą pod względem produkcji produktów mleczarskich.
Jaka jest skala wyzwania dla polskich producentów?
Dostępne dane pokazują, że nowe regulacje mogą stanowić istotne wyzwanie dla polskich eksporterów wysyłających towary do Turcji. Źródła rządowe podają, że obecnie w TROIS zarejestrowanych jest 190 podmiotów z całego świata, w tym 72 z Unii Europejskiej, a z Polski zaledwie dwa zakłady.
Przedsiębiorstwa zainteresowane rozpoczęciem lub kontynuacją eksportu produktów pochodzenia zwierzęcego do Turcji muszą wypełnić i przekazać za pośrednictwem właściwych organów krajowych zestaw formularzy i list kontrolnych, które następnie będą podlegać weryfikacji przez stronę turecką. Dla wielu firm to nie tylko dodatkowy koszt, ale również ryzyko czasowe i operacyjne.
Rejestracja wymaga przejścia odrębnej tureckiej procedury zatwierdzającej: firma przygotowuje formularze i listy kontrolne (m.in. o infrastrukturze, procedurach sanitarnych i kontroli jakości) i przekazuje je przez właściwe organy krajowe, a następnie dokumenty są weryfikowane przez stronę turecką. W części przypadków możliwy jest też audyt na miejscu przez tureckich inspektorów.
Dla wskazanych kategorii produktów nie – sama obecność w TRACES NT nie będzie uznawana jako wystarczająca. Konieczny będzie wpis zakładu do TROIS, czyli na turecką listę zatwierdzonych zakładów.
Z danych przytoczonych w tekście wynika, że w systemie TROIS jest 190 podmiotów z całego świata, w tym 72 z UE, a z Polski zaledwie dwa zakłady. To pokazuje, że dla wielu polskich producentów wejście lub pozostanie na rynku tureckim będzie wymagało szybkiego przejścia procedury rejestracyjnej.
